Phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị
Là địa bàn trung tâm với mật độ dân cư cao, hoạt động thương mại - dịch vụ sôi động và nhiều di tích lịch sử văn hóa quan trọng, việc giữ gìn trật tự đô thị, vệ sinh môi trường, trật tự an toàn giao thông luôn là nhiệm vụ khó khăn đối với phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám.
Từ thực tiễn đó, dưới sự lãnh đạo của Đảng ủy phường, sự giám sát của HĐND, sự điều hành của UBND và vai trò tập hợp, vận động của Ủy ban MTTQ Việt Nam phường cùng các tổ chức chính trị - xã hội, một cơ chế phối hợp đồng bộ đã được hình thành nhằm giải quyết các tồn tại về trật tự đô thị, vệ sinh môi trường và trật tự an toàn giao thông.
Ông Mai Văn Lâm, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết, sau khi triển khai Kế hoạch liên tịch giữa UBND và MTTQ, phường tiếp tục cụ thể hóa bằng việc phân công rõ trách nhiệm cho từng tổ chức thành viên. Hội Cựu chiến binh, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Chữ thập đỏ, Hội Người cao tuổi, Công đoàn và Hội Khuyến học được giao phụ trách các tuyến phố, khu vực trọng điểm; duy trì tuần tra, tuyên truyền, nhắc nhở và giám sát hằng ngày tại các khung giờ dễ phát sinh vi phạm.
Điểm nổi bật của mô hình là không chỉ tập trung xử lý vi phạm mà còn chú trọng thay đổi nhận thức, phát huy vai trò chủ thể của người dân theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”.
Sau hơn hai tháng triển khai, các lực lượng đã tuyên truyền trực tiếp tới hơn 3.500 lượt hộ dân và hộ kinh doanh; phát hơn 2.500 tờ rơi; trên 95% hộ dân, hộ kinh doanh ký cam kết thực hiện nếp sống văn minh đô thị. Các nhóm Zalo tổ dân phố được duy trì hiệu quả, trở thành kênh tiếp nhận phản ánh, nhắc nhở và giám sát cộng đồng.
Từ sự vào cuộc đồng bộ đó, hàng nghìn trường hợp vi phạm về lấn chiếm vỉa hè, lòng đường, dừng đỗ xe sai quy định và đổ rác không đúng nơi quy định đã được nhắc nhở, xử lý. Nhiều tuyến phố như: Khâm Thiên, Ngô Sỹ Liên, Nguyễn Như Đổ, Trần Quý Cáp dần duy trì được sự thông thoáng ổn định, đặc biệt trong các khung giờ cao điểm.
Thống kê cho thấy, lực lượng chức năng đã nhắc nhở, xử lý tổng cộng trên 3.250 lượt trường hợp lấn chiếm vỉa hè, lòng đường để kinh doanh, buôn bán hoặc để vật dụng cá nhân; nhắc nhở trên 2.600 lượt trường hợp dừng, đỗ xe sai quy định, đồng thời tham gia giải tỏa nhiều điểm ùn ứ cục bộ vào giờ cao điểm. Đặc biệt khu vực quanh ga Trần Quý Cáp và nút giao Khâm Thiên - Lê Duẩn đã được duy trì trật tự tương đối tốt trong các khung giờ có lực lượng trực...
Xây dựng cơ chế tự quản tại cộng đồng
Nếu sự vào cuộc của hệ thống chính trị tạo nên chuyển biến bước đầu thì vai trò của cộng đồng dân cư chính là yếu tố quyết định để duy trì kết quả lâu dài.
Theo ông Lưu Văn Tuân, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường, khó khăn lớn nhất trong công tác quản lý đô thị lâu nay là tình trạng “bắt cóc bỏ đĩa”, khi lực lượng chức năng ra quân thì vi phạm giảm nhưng sau đó nhanh chóng tái diễn.
Xác định muốn duy trì kết quả bền vững phải gắn trách nhiệm tới từng cán bộ, đảng viên tại khu dân cư và phát huy vai trò tự giác của người dân, Hội Cựu chiến binh đã tích cực tuyên truyền từ người bán hàng, đến hộ cho thuê tại khu vực chợ Ngô Sỹ Liên - Nguyễn Như Đổ. Qua thời gian duy trì, hộ kinh doanh đã tự giác chấp hành tốt hơn, tự giác trả lại đường thông hè thoáng.
Tại tuyến phố Khâm Thiên, Hội Chữ thập đỏ phường được giao nhiệm vụ duy trì trật tự đô thị đã trở thành một trong những mô hình tiêu biểu.
Bà Phạm Thị Thu Hồng, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ phường cho biết, ngay sau khi tiếp nhận nhiệm vụ, Hội đã thành lập các tổ tuyên truyền, duy trì lực lượng trực chốt đều đặn vào những khung giờ cao điểm (từ 9-12 giờ và từ 15-20 giờ hằng ngày).
Với sự nỗ lực bền bỉ đó, Hội đã tuyên truyền 100% hộ kinh doanh trên tuyến phố ký cam kết thực hiện nếp sống văn minh đô thị. Gần 1.600 trường hợp lấn chiếm vỉa hè, khoảng 1.000 trường hợp tập kết rác sai quy định đã được nhắc nhở, chấn chỉnh.
Điều đáng ghi nhận là nhiều tụ điểm rác tồn đọng gây bức xúc trong nhân dân đã được xử lý hiệu quả. Tại đầu ngõ chợ Khâm Thiên, khoảng 90% điểm tồn đọng rác được giải quyết; tại đầu ngõ Văn Chương, tỷ lệ khắc phục đạt khoảng 95%.
"Bài học kinh nghiệm quan trọng nhất là phải bám sát địa bàn, duy trì tuyên truyền trực tiếp theo phương châm “mưa dầm thấm lâu”; phát huy uy tín của cán bộ cơ sở và lựa chọn đúng khung giờ để tập trung lực lượng xử lý ngay từ khi vi phạm mới phát sinh", bà Phạm Thị Thu Hồng chia sẻ.
Những kết quả đạt được cho thấy hiệu quả của cơ chế phối hợp “4 trục” gồm Đảng ủy lãnh đạo, HĐND giám sát, UBND tổ chức thực hiện và MTTQ cùng các đoàn thể vận động, tập hợp nhân dân. Đây cũng là tiền đề quan trọng để hình thành nền nếp quản lý đô thị từ cơ sở.